Hình ông Trần Huỳnh Duy Thức trong cuộc vận động trả tự do cho ông do các nhà hoạt động xã hội phát động (Images of courtesy )
Trần Huỳnh Duy Thức tuyệt thực đến nay là ngày thứ 21. Trong ngày 31/8 vừa rồi khi người thân và gia đình vào thăm khuyên ông ngưng tuyệt thực nhưng ông từ chối. Tin cho hay sức khỏe ông Thức rất yếu da sạm đen và huyết áp tụt. Trại giam cho truyền nước biển để tránh trách nhiệm tù nhân tuyệt thực chết trong trại giam.
Bản án của ông Thức chiếu theo Bộ luật hình sự 2015 có hiệu lực từ ngày 1/1/2018 thì những người bị kết án theo điều 79 về tội Âm mưu lật đổ chính quyền chuẩn bị phạm tội sẽ được tự do vô điều kiện.
Nhà tù buộc ông nhận tội để có cớ thả ông.
Ông tuyệt thực yêu cầu chính quyền thực thi pháp luât do chính họ đề ra là thả ông vô điều kiện.
Nếu ông thành công thì những tù nhân lương tâm khác cũng bị kết án theo điều luật 79 sẽ có cơ hội được do.
Đây là lần thứ hai trong vòng hai năm ông tuyệt thực.
Lần trước vào tháng 5/2016 trong chuyến viếng thăm Việt Nam của Tổng thống Mỹ Barack Obama, chính quyền muốn trục xuất ông ra nước ngoài và ông tuyên bố thực đến chết nếu họ bắt ông rời khỏi Việt Nam với câu nói nổi tiếng của ông "Tôi ở lại để phục vụ đất nước tôi. Tôi không đi đâu hết."
Trần Huỳnh Duy Thức kết thúc tuyệt thực, và điều tiếp theo...
Hôm nay chấm dứt 15 ngày Trần Huỳnh Duy Thức tuyệt thực trong tù tại Trại giam số 6 Thanh Chương Nghệ An.
Lần tuyệt thực này xem ra sẽ cam go hơn lần trước khi chính quyền có vẻ không muốn thực thi pháp luật mà họ đề ra.
Liệu ông có đủ sức khẻo đến đi đến cùng cuộc đấu tranh đòi nhà cầm quyền thượng tôn pháp luật như mục tiêu đấu tranh của ông đeo đuổi hay không?
Cựu TNLT - Điều phối viên Hội Cựu TNLT - ông Phạm Bá Hải - người cũng từng tuyệt thực hai lần lúc ở tù và tháp tùng cùng gia đình trong chuyến thăm ông Thức vừa rồi ở Trại giam số 5 Nghệ An cho biết, thay vì một mình ông Thức đấu tranh , họ - các cựu TNLT, phát động phong trào cùng tuyệt thực tiếp sức với ông Thức để đòi tự do cho những người yêu nước đang bị cố tình giam cầm quá án và oan sai.
Nhóm Nhân sĩ Trí thức Sài Gòn (từ trái sang): Ông Bùi Tiến An, ông Huỳnh Tấn Mẫm, ông Tương Lai, ông Huỳnh Kim Báu, ông Lê Công Giàu.
Hòa Ái, phóng viên RFA
Chính quyền Việt Nam bị dư luận và các tổ chức nhân quyền thế giới chỉ trích và lên án đã mạnh tay đàn áp các cuộc biểu tình ôn hòa của dân chúng tại Việt Nam trong những ngày trung tuần tháng 6.
Các Nhóm Nhân sĩ Trí thức ở trong nước vừa công bố bản Tuyên bố về các cuộc biểu tình vừa nêu.
Chính quyền Việt Nam còn của dân hay không?
Tuyên bố về các cuộc biểu tình đòi bãi bỏ hai Dự luật Đặc khu Kinh tế và An ninh mạng của Nhóm Nhân sĩ Trí thức Sài Gòn, được công bố vào ngày 24 tháng 6, trong đó khẳng định biểu tình bày tỏ nguyện vọng và ý chí là quyền hiến định của công dân theo Điều 25 Hiến Pháp Việt Nam.
Nhóm Nhân sĩ Trí thức Sài Gòn ghi nhận cuộc biểu tình nổ ra khắp các tỉnh, thành tại Việt Nam trong hai ngày 9 và 10 tháng 6 với sự tham gia của hàng ngàn người là cuộc biểu tình lớn nhất kể từ sau ngày 30 tháng 4 năm 1975.
Trong bản Tuyên bố vừa công bố, Nhóm Nhân sĩ Trí thức Sài Gòn nhấn mạnh Luật Đặc khu Kinh tế với các điều khoản mở đường thành nhượng địa cho nhà đầu tư Trung Quốc, nguy hại đến chủ quyền quốc gia và Luật An ninh mạng rập khuôn theo Trung Quốc, bịt miệng dân, dập tắt mọi hình thức phản biện, ngăn chặn kết nối với quốc tế, đi ngược lại xu hướng chung của thế giới trong thời đại cách mạng 4.0. Vì những lẽ đó, Nhóm Nhân sĩ Trí thức Sài Gòn cho rằng mục đích của người dân trong cuộc biểu tình ôn hòa đòi bãi bỏ hai dự luật này là đúng đắn và chính đáng; thế nhưng Chính phủ thay vì lắng nghe tiếng nói và nguyện vọng của người dân thì trái lại giới chức lãnh đạo quy tội cho người dân là thiếu hiểu biết, bị lừa gạt, bị bọn xấu lợi dụng lòng yêu nước…Ông Lê Công Giàu, nguyên Phó Bí thư Thường trực Thành Đoàn thành phố Hồ Chí Minh, một thành viên trong Nhóm Nhân sĩ Trí thức Sài Gòn lý giải với RFA liên quan những lời quy kết của chính quyền đối với người dân biểu tình ôn hòa:
“Tôi thấy những lập luận đó là cũ rồi. Những chế độ không có dân chủ thì vẫn thường nói như thế. Hiện nay họ không đưa ra được bằng cớ nào đâu. Như vậy, ai lợi dụng, ai xúi quẩy chuyện này? Người ta chỉ xúi khi làm những chuyện không đúng, mới bỏ tiền ra mua chuộc để làm chuyện đó. Còn đây là chuyện đúng đắn thì làm sao mà xúi được? Với lại trình độ của người dân hiện nay và của thanh niên khác biệt rất nhiều cách đây mấy chục năm, do đó khó có chuyện gọi là xúi giục, làm những điều sai trái.”
Nhóm Nhân sĩ Trí Thức Sài Gòn cho Đài Á Châu Tự Do biết các thành viên của nhóm bị ngăn chặn và cô lập, không thể hòa cùng đoàn người xuống đường biểu tình trong ngày Chủ Nhật, 10/6. Họ không dự liệu được cuộc biểu tình có thể đông đảo và nhiều tầng lớp dân chúng tham gia đến vậy, ngay cả những người buôn thúng bán bưng. Nhóm Nhân sĩ Trí thức Sài Gòn nhận xét đây là dấu hiệu lạc quan vì người dân chủ động trong việc bày tỏ ý kiến đóng góp vào sự phát triển của xã hội và quốc gia. Tuy nhiên, Chính quyền Việt Nam đã sử dụng công an, dân phòng, thanh niên xung phong và kể cả thuê côn đồ để thẳng tay đàn áp, bắt bớ và ép cung, bắt ký nhận tội “phá rối trật tự công cộng”,”chống người thi hành công vụ”…Số liệu được truyền thông quốc tế loan đi số người bị bắt lên đến gần 200 người.
Liên quan vụ việc biểu tình bạo động xảy ra tại thị trấn Phan Rí Cửa đến mức người dân đốt xe và trụ sở công quyền, Nhóm Nhân sĩ Trí thức Sài Gòn cho là hệ lụy tất yếu từ những dự án kinh tế, như nhà máy nhiệt điện gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống của dân chúng địa phương khiến cho sự bức xúc tột độ của họ không được chính quyền lắng nghe đã biến thành “nổi dậy”.
Nhóm Nhân sĩ Trí thức Sài Gòn và rất nhiều người dân ở Việt Nam mong muốn Chính phủ có những cuộc đối thoại cũng như thực hiện trưng cầu dân ý cho hai Dự luật Đặc khu Kinh tế và An ninh mạng. Thế nhưng, Chính quyền Việt Nam lại chọn lựa biện pháp đàn áp và đã tiến hành bắt bớ khoảng 300 người ở Sài Gòn, vào ngày Chủ Nhật 17/6, đưa về Công viên Tao Đàn, dù không có diễn ra biểu tình. Rất nhiều người bị bắt ngày hôm đó, sau khi được thả, đã chia sẻ trên mạng xã hội họ bị đánh đập, tra khảo một cách tàn bạo, mà họ tự hỏi không hiểu vì sao bị công an đối xử như kẻ thù?
Vì Luật Biểu tình không được thông qua
Đài Á Châu Tự Do ghi nhận nhiều người quan tâm tình hình Việt Nam trong những ngày trung tuần tháng 6 cũng nêu lên thắc mắc tương tự. Chúng tôi được trao đổi với một số người Việt hải ngoại, là những theo dõi sát sao các cuộc biểu tình vừa rồi ở trong nước và được nghe một cựu sĩ quan Quân lực Việt Nam Cộng Hòa nói rằng ông không thể nào hình dung được chế độ công an trị tại Việt Nam đối xử với người dân vô pháp luật còn hơn thời kỳ của 4 thập niên trước, khi giới chức và quân nhân của Việt Nam Cộng Hòa bị đi tù cải tạo. Ông Thanh Nguyễn, từ Hòa Kỳ nói:
"Bây giờ nhìn lại cảnh hành hạ, đánh đập dã man của Công an Cộng sản đối với người dân đi biểu tình ôn hòa theo hiến định, tôi không thể tưởng tượng được họ có thể thẳng tay với dân mình như với kẻ thù bằng một thái độ vô nhân tính. Ai đã cho họ cái quyền hành động dã man như vậy?”
Những câu hỏi liên quan tại sao chính quyền đánh đập người dân bất chấp luật pháp được ông Huỳnh Kim Báu, thành viên của Nhóm Nhân sĩ Trí thức Sài Gòn trả lời:
“Karl Marx nói rằng đã đến lúc người bị cai trị cảm thấy không thể chịu nỗi sự cai trị của kẻ cầm quyền và kẻ cầm quyền cũng cảm thấy rằng không thể còn tiếp tục cai trị như cũ, cho nên quy luật trong bối cảnh thời cách mạng thì trong trường hợp đó kẻ cầm quyền không còn cách nào khác hơn là dùng đàn áp, dùng thô bạo và trở mặt với dân để giữ lại quyền của mình. Một nhà nước tự cho là ‘nhà nước do dân, vì dân, của dân’ thì nhà nước đó không có quyền đàn áp dân. Khi đã đàn áp dân, một nhà nước nào cũng vậy thì đó là một loại cường quyền, là một loại nhà nước cai trị, chứ không phải là một nhà nước của dân.”
Bản Tuyên bố của Nhóm Nhân sĩ Trí thức Sài Gòn, vừa công bố, đưa ra các yêu cầu đối với Chính quyền Việt Nam, phải chấm dứt Dự luật Đặc khu Kinh tế và hủy bỏ Luật An ninh mạng; đồng thời phải chấm dứt ngay việc vu khống và bắt bớ đánh đập dân, trả tự do cho những người tham gia biểu tình bị giam giữ và quan trọng hơn hết là cần phải thông qua Luật Biểu tình để tạo điều kiện pháp lý cho người dân thực thi công khai, minh bạch quyền của họ được ghi trong Hiến Pháp năm 2013.
Nhóm Nhân sĩ Trí thức Sài Gòn đưa ra nhận định với RFA rằng nếu Chính phủ vẫn không đáp ứng nguyện vọng của dân chúng về việc thông qua Luật Biểu tình thì chắc chắn không tránh khỏi tình trạng người dân bị tức nước vỡ bờ, như ý kiến của ông Huỳnh Kim Báu:
“Tôi nghĩ chắc chắn sẽ xảy ra như thế thôi. 90 triệu dân, không có chỗ này thì chỗ khác, tức nước vỡ bờ rồi họ cũng nổi lên thôi.”
Tiếp theo Tuyên bố của Nhóm Nhân sĩ-Trí thức Sài Gòn như vừa nêu, Nhóm Câu Lạc Bộ Lê Hiếu Đằng cũng ra Tuyên bố Chống Tra tấn và Trừng phạt hoặc Đối xử Vô Nhân đạo đối với những người tham gia biểu tình chống hai Dự luật Đặc Khu Kinh tế và An Ninh Mạng.
Một giám mục Công giáo Việt Nam, Đức cha Micae Hoàng Đức Oanh, vừa gửi một thư ngỏ cho Chủ tịch nước Trần Đại Quang để bày tỏ những ý kiến “rất thành thật” và thẳng thắn về Dự luật Đặc khu và Luật An ninh mạng (ANM), trong bối cảnh mà ông nói “đất nước nguy ngập”.
Nguyên Giám mục chính tòa Giáo phận Kon Tum cũng đề nghị Chủ tịch nước thả hết những người biểu tình bị bắt, “mau chóng ra luật biểu tình”, “tôn trọng ý dân” và bỏ cả hai dự luật.
“Có bao giờ đất nước Việt Nam khổ đến thế này không? Tại sao người Việt không thương dân Việt mà phải ‘đánh cho Liên Xô, cho Trung Quốc (Lê Duẩn) cả mấy chục năm, để rồi ngày nay lại tạo điều kiện dâng đất cho ngoại bang?”, thư của GM. Hoàng Đức Oanh viết.
Lá thư được gửi đi sau khi Quốc hội Việt Nam, theo trong thư, đã “biểu quyết vội vàng dự luật An ninh mạng” mà “không thèm quan tâm ý dân”, và vấn đề hiện chỉ còn tùy thuộc vào chữ ký của Chủ tịch nước.
Trong lá thư dài 4 trang, GM Hoàng Đức Oanh phân tích những lý do vì sao người dân phản đối hai dự luật. Ông nói cả hai dự luật đều “lỗi thời, lạc hậu và nguy hiểm”.
“Dân chúng tôi chống Tàu và chống 2 dự luật đơn giản là sợ mất nước?”, thư viết.
Với những cuộc biểu tình rầm rộ của người dân vào ngày 10/6 để phản đối hai dự luật, GM. Hoàng Đức Oanh nói việc để xảy ra xô xát là điều đáng tiếc, nhưng ông đặt câu hỏi “Công bằng mà xét, lỗi và trách nhiệm thuộc về ai? Nhà nước hay người dân?”
Trong cuộc trò chuyện với Khánh An của VOA Tiếng Việt, GM. Hoàng Đức Oanh cho biết thêm về nguyên cớ khiến ông phải gửi thư ngỏ cho Chủ tịch nước.
GM. Hoàng Đức Oanh: Với tư cách là một công dân yêu nước, tôi thấy tình hình đất nước nguy ngập, đặc biệt với hai dự thảo luật là Luật An ninh mạng và Luật về 3 đặc khu kinh tế. Cả hai đều không thích hợp và tác hại đến quyền lợi của đất nước Việt Nam. Một cái là bịt miệng người ta, rồi từ đó có thể tiến hành biết bao nhiêu điều khác, như đặc khu kinh tế chẳng hạn. Vả lại, kinh nghiệm cho thấy là Tàu cộng đã bỏ tiền ra, 90% các dự án [tại Việt Nam] là Tàu cộng trúng thầu. Và khi trúng thầu thì họ làm rất giả dối, tốn kém và không có hiệu quả tốt đẹp cho đất nước. Nhìn thấy nguy cơ đó và với lòng yêu nước, tôi phải lên tiếng thôi.
VOA: Khi gửi bức thư với những lời lẽ như vậy, Đức cha có e ngại đã “đụng chạm” quá mức các lãnh đạo Việt Nam hay không?
GM. Hoàng Đức Oanh: Tôi nghĩ là mình rất thành thật. Tôi không chống đối ai, và cả với những người anh em Cộng sản. Với niềm tin của tôi, tất cả đều là anh em của nhau, là công dân Việt Nam. Tôi không chấp nhận chủ nghĩa Cộng sản và tôi càng không chấp nhận hệ thống điều hành đất nước. Tôi ý thức là tất cả mọi điều đều phát xuất từ Điều 4 Hiến pháp, rồi từ đó họ quyết định hết tất cả. Và cuối cùng thì kinh nghiệm cho thấy bao nhiêu năm trời họ không giải quyết được gì mà chỉ càng bế tắc thêm.
VOA: Với dự luật về đặc khu, các lãnh đạo Việt Nam nói rằng họ không đề cập một chữ nào đến Trung Quốc nhưng tại sao người dân lại chống đối. Vậy Đức cha nhận xét thế nào về yếu tố Trung Quốc trong sự phản đối của dân chúng đối với Luật Đặc khu?
GM. Hoàng Đức Oanh: Không cần phải nói đến từ “Trung Quốc”. Quý vị đó phải hiểu rằng với kinh nghiệm của đất nước, với 3 địa điểm làm đặc khu đó, với tình hình Việt Nam đã bị lấn chiếm Hoàng Sa, Trường Sa cũng như trong 90% các dự án mà Tàu cộng trúng thầu, chúng tôi nghĩ rằng 3 địa điểm đó rất nguy hiểm cho an ninh, quốc phòng, kinh tế… nên chúng tôi mới chống đối.
VOA: Đức cha nhận xét thế nào về cách chính quyền đối phó với các cuộc biểu tình gần đây tại Việt Nam?
GM. Hoàng Đức Oanh: Tôi rất ngạc nhiên. Vì khi dân chúng nói lên ý kiến của mình khi thấy nguy cơ mất nước đến nơi, với hai dự luật lạc hậu, nguy hại cho đất nước và tương lai của dân chúng nên họ rất ôn hòa biểu tình. Trong khi đó, lực lượng an ninh thay vì giữ gìn trật tự, phục vụ người dân thì lại đàn áp, đánh đập. Chính vì thế tôi muốn lên tiếng nói thay cho nhiều người khác, thay cho những người thấp cổ bé miệng để nói với ông Chủ tịch nước, nhưng vì gửi thư bao nhiêu lần không được nên tôi phải gửi thư ngỏ [trên mạng].
VOA: Theo Đức cha, trong tình hình lúc này, Luật biểu tình cần thiết như thế nào?
GM. Hoàng Đức Oanh: Tôi nghĩ đáng lẽ Quốc hội phải giải quyết Luật biểu tình trước để có một khuôn phép cho dân cứ thế mà làm. Chứ Hiến pháp thì công nhận [quyền biểu tình], nhưng ra luật thì cứ hoãn miết. Trong khi đó, Luật An ninh mạng cũng cần thiết nhưng luật này thì lại không phải về an ninh, mà là chặn lại quyền tự do ngôn luận, biểu đạt ý kiến của dân.
VOA: Luật Đặc khu được cho là một chủ trương quan trọng để thúc đẩy nền kinh tế Việt Nam. Nếu yêu cầu hủy bỏ dự luật, Đức cha có những đề xuất gì cho các lãnh đạo hay không?
GM. Hoàng Đức Oanh: Trong thời đại hiện đại rồi, có rất nhiều cách. Trong thư, tôi có nói đến 3 điểm. Thứ nhất, bỏ Điều 4 Hiến pháp. Thứ hai, bỏ cái đuôi “theo định hướng xã hội chủ nghĩa”. Bởi vì như ông Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng từng nói “Đến cuối thế kỷ này cũng chưa biết XHCN đi tới đâu, thành hình thế nào?”, mà bây giờ mình mông lung như vậy.
Thứ ba, quyền tư hữu đã bị tước đoạt thì phải trả lại quyền tư hữu. Tất cả mọi điều xảy ra khốn đốn cho dân tộc Việt Nam từ trước tới nay, dưới chế độ Cộng sản, là phát xuất từ 3 điểm đó.
Buổi lễ kỷ niệm ngày Nhân quyền cho Việt Nam lần thứ 24, được tổ chức vào ngày 11 tháng 5 năm 2018 tại tòa nhà Thượng viện Hart Senate Office Building, Washington DC.
Hòa Ái, phóng viên RFA
Buổi lễ kỷ niệm ngày Nhân quyền cho Việt Nam lần thứ 24 được tổ chức tại tòa nhà Thượng viện Hart Senate Office Building vào ngày 11 tháng 5 năm 2018.
Vi phạm nhân quyền trầm trọng
Vào ngày Ngày Nhân quyền cho Việt Nam-ngày 11 tháng 5 hằng năm, cộng đồng người Việt ở Mỹ cùng tựu về Thủ đô Hoa Thịnh Đốn, gặp gỡ với đại diện của Hành pháp và Lập pháp Hoa Kỳ để thảo luận về tình hình nhân quyền, tự do dân chủ tại Việt Nam.
Ngày Nhân quyền cho Việt Nam lần thứ 24 diễn ra trong bối cảnh Chính quyền Hà Nội gia tăng đàn áp và bắt bớ người dân trong nước, chỉ vì họ thực hiện các quyền căn bản của mình được quy định trong Hiến pháp Việt Nam như quyền tự do biểu đạt, quyền tự do thông tin, quyền tự do thực hành tín ngưỡng….Trong năm 2017, có hơn 50 người bị bắt và bị cầm tù, trong đó ít nhất 24 nhà hoạt động dân chủ, xã hội, môi trường phải chịu những bản án nặng nề lên đến 15 năm tù giam.
Khai mạc buổi lễ lần thứ 24 Ngày Nhân quyền cho Việt Nam, cựu Dân biểu Leslie Byrne, một trong những Dân biểu soạn thảo Nghị quyết SJ 168, nghị quyết của Quốc Hội Hoa Kỳ chỉ định kể từ ngày 11 tháng 5 năm 1994 là Ngày Nhân quyền cho Việt Nam, nhắc lại Nghị quyết về nhân quyền của Liên Hiệp Quốc bảo đảm cho người dân của một quốc gia cần lên tiếng khi họ nhận thấy có sự sai trái diễn ra và bảo đảm cho người dân thực hiện các quyền căn bản của họ như quyền tự do ngôn luận, tự do tôn giáo, tự do đi lại mà không bị chính quyền can thiệp.
Là người đồng hành với phong trào dân chủ tại Việt Nam, cựu Dân Biểu Leslie Byrne nhấn mạnh bà ghi nhận sự gia tăng đàn áp nhân quyền tại Việt Nam.
Chủ tịch Đài Á Châu Tự Do, bà Libby Liu, với vai trò là diễn giả tại buổi lễ Ngày Nhân quyền cho Việt Nam lần thứ 24, chia sẻ thông tin về tình hình nhân quyền tại Việt Nam trong năm 2017; bao gồm Chính quyền Việt Nam dùng các điều khoản mơ hồ trong Bộ luật Hình sự Việt Nam để dập tắt những tiếng nói bất đồng chính kiến, các nhà báo công dân và blogger bị giam tù vì những nội dung đăng tải của họ trên mạng xã hội…
Tiếp lời bà Libby Liu, Phụ tá Thứ trưởng Ngoại giao Hoa Kỳ Scott Busby nêu lên trường hợp hai nhà hoạt động vì môi trường là Hoàng Đức Bình và Blogger Mẹ Nấm-Nguyễn Ngọc Như Quỳnh bị tuyên những bản án tù khắc nghiệt vì lên tiếng về thảm họa môi trường biển do nhà máy Formosa xả độc tố ra biển hồi năm 2016. Ông Scott Busby còn nhắc đến Luật sư Nhân quyền Nguyễn Văn Đài cùng các thành viên của Hội Anh Em Dân Chủ, bị Chính quyền Hà Nội tuyên án lên đến tổng cộng 66 năm tù giam và 17 năm quản chế.
Kêu gọi hành động
Đài RFA ghi nhận tại buổi lễ Ngày Nhân quyền cho Việt Nam lần thứ 24 có sự góp mặt của hai cựu tù nhân lương tâm Nguyễn Phương Uyên và Nhạc sĩ Việt Khang. Cả hai người họ gửi thông điệp đến chính giới Hoa Kỳ với lời kêu gọi yêu cầu Chính quyền Việt Nam trả tự do cho các tù nhân lương tâm, đặc biệt là các nữ tù nhân lương tâm như Nguyễn Ngọc Như Quỳnh, Trần Thị Nga, Lê Thu Hà, Trần Thị Xuân. Cô Nguyễn Phương Uyên chia sẻ rằng cô hy vọng qua cuộc Đối thoại Nhân quyền Việt-Mỹ sắp tới đây, cô sẽ được nghe tin những người bạn sinh viên đồng trang lứa như Đinh Nguyên Kha, Trần Hoàng Phúc, Phan Kim Khánh, Nguyễn Văn Hóa được trả tự do và được đến trường để thực hiện những ước mơ, hoài bão đóng góp cho xã hội đang còn dang dỡ.
Phụ tá Thứ trưởng Ngoại giao Hoa Kỳ Scott Busby cho biết trong Đối thoại Nhân quyền Việt-Mỹ sắp sửa diễn ra trong tháng 5 này, ông sẽ nếu vấn đề với phía Việt Nam:
“Vào tuần tới, chúng tôi sẽ gây áp lực buộc Chính phủ Việt Nam phải thả tất cả tù nhân lương tâm, khoảng hơn 100 người. Chúng tôi tiếp tục kêu gọi Hà Nội Chúng bãi bỏ các điều luật mơ hồ để buộc tội các nhà đấu tranh ôn hòa. Và chúng tôi tiếp tục kêu gọi Chính phủ Việt Nam chấp nhận cải cách hệ thống tư pháp, bảo đảm những quyền ghi trong Hiến pháp và những thỏa thuận quốc tế, cải cách luật lao động, cho phép lập công đoàn để bảo vệ công nhân…”
Phụ tá Thứ trưởng Ngoại giao Hoa Kỳ Scott Busby cho biết thêm rằng trong cuộc Đối thoại Nhân quyền Việt-Mỹ, phía Hoa Kỳ chắc chắn với Việt Nam sẽ tiếp tục phát triển hợp tác thương mại song phương nhiều hơn nữa với điều kiện Việt Nam phải tôn trọng nhân quyền.
Bác sĩ Võ Đình Hữu, Chủ tịch Hội đồng Liên kết Việt Nam và Hải ngoại kêu gọi sự hợp tác của cộng đồng người Việt trong và ngoài nước cho phong trào dân chủ tại Việt Nam:
“Trong thời gian này, cộng đồng người Việt hải ngoại cần phải đoàn kết với nhau, nhất là cần phải ủng hộ tất cả những người tranh đấu ở trong nước, vận động ngoại giao đến các chính phủ và các cơ quan quốc tế để làm áp lực trả tự do cho các tù nhân lương tâm, và nhất là lên án với thế giới về tình trạng vi phạm nhân quyền, tôn giáo tại Việt Nam.”
Cựu Dân Biểu Leslie Byrne cũng cho biết bà đã đồng hành cùng cộng đồng người Việt ở Mỹ trong suốt 24 năm qua cho nhân quyền tại Việt Nam và bà sẽ tiếp tục con đường đấu tranh này với lời kêu gọi “Đừng để tiếng nói của người Việt Nam bị bóp nghẹt!”
Một người dân đang đọc báo đưa thông tin về Đại tướng Võ Nguyên Giáp tại Hà Nội vào ngày 05 Tháng 10 năm 2013.
RFA - Trong nhiều năm, Việt Nam liên tục đứng trong hàng ngũ cuối cùng trên thế giới về tự do báo chí.
Vượt tường lửa, đọc báo lề trái
Năm ngoái, tổ chức Freedom House công bố phúc trình thường niên cho thấy Việt Nam đứng thứ 177 trong tổng số 198 quốc gia trên toàn cầu về tự do báo chí. Như thông lệ, sơ đồ tự do báo chí thế giới của Freedom House sử dụng màu xanh lục cho nhóm những nước có tự do, màu vàng cho những nước phần nào được tự do và màu tím là những quốc gia không có tự do. Và Việt Nam thuộc nhóm màu tím, tức nhóm các nước không có tự do báo chí so với thế giới cũng như trong khu vực.
Riêng trong khu vực 40 nước Châu Á – Thái Bình Dương, Việt Nam chỉ hơn 3 quốc gia là Lào, Trung Quốc và Bắc Hàn.
Suốt một năm qua, tình trạng tự do báo chí ở VN vẫn được các nhà báo độc lập nói là không tiến bộ, và thậm chí là ngày càng tồi tệ. Trong khi đó, Nhà nước luôn tuyên truyền rằng họ tôn trọng và đảm bảo quyền tự do báo chí của người dân.
Anh Viễn, một người dân ở Hà Nội, cho RFA biết anh luôn phải tìm đọc, nghe các trang báo chí tiếng Việt ở nước ngoài:
"Một bên là tuyên truyền một chiều mà. Ví dụ như trong cuộc chiến Mỹ công kích Syria, mình đọc mình thấy nghi ngờ ngay cách nói của đài truyền hình Syria và VN trích nguyên văn lại. Rồi những anh chị phóng viên đài truyền hình VN tại Mỹ, châu Âu, Nga,… nói thì mình thấy ngay có vấn đề nên phải xem lại các thông tin khác để đối chiếu từ VOA, RFA, BBC, CNN không có tiếng Việt nhưng đôi khi cũng hiểu một chút."
Sống trong lòng chế độ mình biết rõ mà, chỉ tuyên truyền một chiều có lợi cho Đảng thôi, và thậm chí có lợi cho phe đồng minh, phía độc tài và nắm giữ quyền lực độc đảng.
Người dân này cũng cho biết truyền thông trong nước cũng đưa tin khá khách quan về những vụ việc hình sự như cướp bóc, các vụ giết người, tai nạn giao thông, hay lên án các hành vi đạo đức. Tuy nhiên, những chủ đề liên quan đến quản lý Nhà nước, Đảng, hay Chính phủ thường bị né tránh và bị coi là những vấn đề “nhạy cảm”. Anh nói thêm:
"Tôi thấy việc đưa tin của chế độ rất một chiều và như người ta nói, có tay chỉ điểm chuyên lèo lái dư luận, là ban tuyên giáo đó! Và quả thật họ cũng rất hiệu quả trong việc định hướng dư luận."
Kiểm duyệt, định hướng
Báo chí ở Việt Nam được nói là phải chịu sự kiểm duyệt rất khắt khe từ Ban Tuyên giáo. Cũng chính vì sự kiểm duyệt và định hướng này, nhiều nhà báo đã từ bỏ hệ thống báo chí quốc gia, trở thành những cây bút độc lập để tự do lên tiếng mọi vấn đề trong xã hội.
Một trong số những nhà báo này là blogger Trương Duy Nhất. Ông từng làm cho báo Công an Đà Nẵng trước khi trở thành một blogger độc lập. Từ những kinh nghiệm làm việc cho báo chí trong nước, ông Trương Duy Nhất chia sẻ:
"Nếu có sự tự do, thoải mái thì tôi đã không từ bỏ vai trò báo chí Nhà nước để trở thành một nhà báo tự do, làm một trang web cá nhân và bị đi tù 2 năm. Về mặt nguyên tắc thì vẫn nói là báo chí không bị kiểm soát. Nhưng thực tế họ bị kiểm soát rất nhiều tầng lớp. Thứ nhất là ông Tổng Biên tập, trên đó còn có cơ quan chủ quản. Về mặt quản lý Nhà nước lại còn có Bộ Thông tin Truyền thông. Ngoài Bộ này ra lại còn Ban Tuyên giáo Trung ương. Rồi ví dụ bên Công an lại có quản lý của ngành công an nữa, gọi là an ninh tư tưởng."
Vì lý do này mà ông Trương Duy Nhất cho biết ông không được phép nói lên những vấn đề gai góc của cuộc sống vì bị cho là “nhạy cảm”.
Ông cũng cho rằng Việt Nam hiện tại có đến hơn 800 đầu báo nhưng nội dung đều giống nhau vì cùng một khuôn chỉ đạo từ cấp trên.
Vấn đề mất tự do ngay trong nội bộ báo Đảng cũng được ông Phạm Chí Dũng, Chủ tịch Hội Nhà báo Độc lập nhắc đến:
"Không thích vấn đề gì là ngay lập tức ban hành văn bản và cấm không cho nói. Đặc biệt là không cho tìm hiểu, bàn tán về vấn đề Trịnh Xuân Thanh. Hay quy định 102, không cho nói là vấn đề xã hội dân sự, tam quyền phân lập hay đa nguyên đa đảng."
Ông Trịnh Xuân Thanh từng là một quan chức ngành dầu khí, có dính líu đến một số đại án tham nhũng. Ông Thanh đã chạy trốn sang Đức xin tị nạn nhưng sau đó VN nói rằng ông này tự về nước đầu thú. Trong khi đó, phía Đức tố cáo họ có đủ bằng chứng cho thấy Việt Nam đã bắt cóc ông Thanh trên lãnh thổ quốc gia họ vào tháng 7 năm ngoái. Kể từ đó đến nay không thấy báo chí Việt Nam đưa bất cứ tin tức gì về vụ bắt cóc này, mặc dù vừa qua Đức đã đưa một nghi can trong vụ án này ra xét xử.
Những vấn đề như nhân quyền, xã hội dân sự hay tam quyền phân lập gần như không bao giờ được nhắc đến trên mặt báo lề phải. Có chăng là những bài báo về các nhà hoạt động bị bắt vì muốn xây dựng những điều này.
Nhận xét về tình hình tự do báo chí ở Việt Nam trong năm vừa qua, ông Phạm Chí Dũng cho biết tình hình ngày càng tồi tệ, được minh họa bằng số nhà báo, blogger, nhà hoạt động nhân quyền bị bắt. Một báo cáo của Ủy ban Bảo vệ các Nhà báo CPJ năm 2017 cho thấy Việt Nam đang giam giữ ít nhất 10 nhà báo, nằm trong danh sách sáu nước giam giữ nhiều nhà báo nhất trên thế giới. Tổ chức Theo dõi Nhân quyền Human Rights Watch năm 2018 cho biết có hơn 100 nhà hoạt động, blogger đang bị cầm tù ở VN.
Ngăn cấm hội Nhà báo Độc lập
Trong số những tiếng nói bất đồng bị chính quyền bỏ tù năm 2017, có nhiều người là những blogger, cũng cây bút độc lập có tiếng vang trong xã hội. Điển hình như mẹ Nấm – Nguyễn Ngọc Như Quỳnh. Cô là một blogger chuyên lên tiếng về thảm họa biển Formosa ở miền Trung nhưng đã bị kết án 10 năm tù giam. Ngoài ra phóng viên, blogger Nguyễn Văn Hóa cũng chịu án 7 năm tù.
Riêng trường hợp Hội Nhà báo Độc lập do ông Phạm Chí Dũng đứng đầu bị gây khó dễ cũng là một ví dụ điển hình về tình trạng thiếu tự do báo chí ở Việt Nam:
"Trang web Việt Nam Thời báo có lẽ là trang bị Bộ Công an dùng tường lửa để ngăn chặn nhiều nhất nên ảnh hưởng khá nhiều đến việc độc giả truy cập. Hội Nhà báo Độc lập không được tự do sinh hoạt ở Việt Nam mà gần như tất cả mọi sinh hoạt của hội đều bị công an ngăn cản, bao vây, phong tỏa."
Bản thân ông Dũng bị thương nặng trong một vụ tai nạn giao thông vào cuối năm ngoái mà nhiều ý kiến cho rằng có sự dàn xếp trả thù.
Tổ chức Theo dõi Nhân quyền đã lên tiếng về tình trạng hành hung các nhà hoạt động, nhà báo độc lập ở VN. Theo đó thì chỉ riêng năm 2016 xảy ra hơn 20 vụ hành hung với hơn 50 nạn nhân. Tổ chức này nêu rõ dường như có sự cho phép và chỉ đạo của chính quyền trong những vụ này.
Ngoài ra, các nhà nhà báo độc lập, các bloggers còn nói rằng gần đây chính quyền tăng cường phối hợp với Facebook để gỡ bỏ những bài viết của họ, thậm chí là khóa cả trang Facebook cá nhân – một phương tiện chính giúp lan tỏa tiếng nói của họ. Chính phủ VN cũng thông báo đã gỡ bỏ hàng ngàn bài viết, video họ cho là “độc hại” trong thời gian qua.
Hiến pháp Việt Nam năm 2013 quy định tại Điều 25 rằng công dân có tự do báo chí, tiếp cận thông tin, nhưng lại nói thêm là các quyền này phải do pháp luật Việt Nam quy định.
Trong tuần qua nhiều người lính Việt Nam Cộng Hòa bị thương trong cuộc chiến trước đây lại tập trung để tham gia chương trình ‘Tri ân Thương Phế Binh’ với chủ đề “Bên nhau đi nốt cuộc đời”.
• Để bác cấy hạt giống đỏ cho cháu, cháu mang về miền Nam cho bác nhé.
Bác bồng tôi lên giường, hai tay bác đè tôi ra và lột áo quần tôi.Bác như một con cọp đói mồi, sau một hồì kháng cự tôi biết mình không thể nào làm gì hơn nên đành nằm xuôi tay... Hai hàng lệ một cô gái miền Nam vừa tròn 15 tuổi đã bị bác cướp đi mất cái trong trắng.